ฟันผุแบบไหนควรอุด และหากปล่อยไว้จะเกิดอะไรขึ้น

หลายคนมักคิดว่า “ถ้ายังไม่ปวด ก็ยังไม่ต้องรักษา”

แต่ในความเป็นจริง ฟันผุในระยะแรกมักไม่แสดงอาการใด ๆ เลย จนกระทั่งรอยผุลุกลามลึกเข้าไปถึงชั้นเนื้อฟันหรือโพรงประสาทฟัน จึงเริ่มมีอาการเสียวฟัน ปวดฟัน หรือบางรายอาจปวดจนรบกวนการใช้ชีวิตประจำวัน

การอุดฟันจึงเป็นหนึ่งในวิธีรักษาที่สำคัญ เพราะช่วยหยุดการลุกลามของฟันผุ เก็บรักษาฟันธรรมชาติเอาไว้ และช่วยหลีกเลี่ยงการรักษาที่ซับซ้อนมากขึ้นในอนาคต เช่น การรักษารากฟันหรือการถอนฟัน

อุดฟัน คืออะไร?

การอุดฟัน (Dental Filling) คือ การกำจัดเนื้อฟันที่ผุหรือเสียหายออก แล้วเติมวัสดุอุดฟันเข้าไปทดแทนส่วนที่สูญเสียไป เพื่อให้ฟันกลับมาใช้งานได้ตามปกติ

ในปัจจุบัน วัสดุที่ได้รับความนิยมคือ เรซินคอมโพสิต (Composite Resin) ซึ่งมีสีใกล้เคียงกับฟันธรรมชาติ จึงให้ความสวยงามและกลมกลืนกับรอยยิ้มได้ดี

ฟันผุเกิดขึ้นได้อย่างไร?

ฟันผุเกิดจากการสะสมของคราบจุลินทรีย์และแบคทีเรียภายในช่องปาก

เมื่อรับประทานอาหารที่มีน้ำตาลหรือแป้ง แบคทีเรียจะเปลี่ยนอาหารเหล่านี้เป็นกรด ซึ่งจะค่อย ๆ ทำลายผิวเคลือบฟัน หากไม่ได้รับการรักษา รอยผุจะค่อย ๆ ลุกลามลึกลงไปเรื่อย ๆ จนเกิดอาการต่าง ๆ ตามมา

อาการแบบไหนที่อาจเป็นสัญญาณว่าฟันกำลังผุ?

อาการที่พบบ่อย ได้แก่

• มีจุดสีน้ำตาลหรือสีดำบนฟัน
• ฟันมีรูหรือร่องลึกผิดปกติ
• มีเศษอาหารติดซอกฟันบ่อย
• เสียวฟันเมื่อรับประทานของหวาน เย็น หรือร้อน
• รู้สึกปวดฟันเป็นบางครั้ง
• มีกลิ่นปากหรือรสชาติผิดปกติในปาก

อย่างไรก็ตาม ฟันผุจำนวนมากอาจไม่มีอาการใดเลย โดยเฉพาะในระยะเริ่มต้น

ดังนั้น การตรวจสุขภาพฟันเป็นประจำทุก 6 เดือน จึงมีความสำคัญอย่างมาก

ฟันผุแบบไหนที่ควรอุด?

โดยทั่วไป หากฟันผุลุกลามจนเกิดโพรงหรือรอยผุที่ไม่สามารถกลับคืนสภาพเดิมได้แล้ว มักจำเป็นต้องรักษาด้วยการอุดฟัน

ตัวอย่างเช่น

ฟันผุระยะเริ่มต้น

หากพบเร็ว อาจสามารถหยุดการลุกลามได้ด้วยฟลูออไรด์และการดูแลช่องปากที่เหมาะสม

ฟันผุระยะกลาง

เริ่มมีการสูญเสียเนื้อฟัน จำเป็นต้องอุดฟันเพื่อป้องกันไม่ให้ลุกลามมากขึ้น

ฟันผุลึก

หากรอยผุเข้าใกล้โพรงประสาท อาจมีอาการเสียวหรือปวด และบางกรณีอาจจำเป็นต้องรักษารากฟันร่วมด้วย

หากปล่อยฟันผุไว้ จะเกิดอะไรขึ้น?

หลายคนมักชะลอการรักษา เพราะคิดว่ายังไม่ปวดหรือยังใช้งานได้อยู่

แต่เมื่อฟันผุลุกลามมากขึ้น อาจนำไปสู่ปัญหาต่าง ๆ เช่น

• ปวดฟันรุนแรง
• ฟันติดเชื้อ
• เกิดหนองหรือฝีบริเวณเหงือก
• จำเป็นต้องรักษารากฟัน
• ฟันแตกจากการสูญเสียเนื้อฟันจำนวนมาก
• สูญเสียฟันในที่สุด

ยิ่งรักษาช้า ค่าใช้จ่ายและความซับซ้อนของการรักษาก็มักเพิ่มขึ้นตามไปด้วย

อุดฟันเจ็บไหม?

โดยทั่วไป การอุดฟันมักไม่เจ็บมาก หากรอยผุไม่ลึกมาก คนไข้หลายรายสามารถรักษาได้โดยไม่จำเป็นต้องฉีดยาชา แต่ในกรณีที่รอยผุลึก หรืออยู่ใกล้โพรงประสาทฟัน ทันตแพทย์อาจพิจารณาใช้ยาชาเพื่อลดความรู้สึกไม่สบายระหว่างการรักษา

อุดฟันใช้เวลานานไหม?

ขึ้นอยู่กับขนาดและความซับซ้อนของรอยผุ โดยทั่วไปใช้เวลาประมาณ 30 – 60 นาที

หากมีฟันผุหลายซี่ หรือมีรอยผุขนาดใหญ่ อาจต้องใช้เวลามากขึ้น

อุดฟันอยู่ได้นานกี่ปี?

อายุการใช้งานของวัสดุอุดฟันขึ้นอยู่กับหลายปัจจัย เช่น

• ขนาดของรอยอุด
• ตำแหน่งของฟัน
• พฤติกรรมการบดเคี้ยว
• การกัดฟัน
• การดูแลสุขอนามัยช่องปาก

โดยทั่วไป วัสดุอุดฟันสามารถใช้งานได้หลายปี หากได้รับการดูแลอย่างเหมาะสม

อย่างไรก็ตาม ควรเข้ารับการตรวจสุขภาพฟันเป็นประจำ เพื่อประเมินสภาพของรอยอุดและป้องกันการเกิดฟันผุซ้ำ

อุดฟันแล้ว ฟันจะไม่ผุอีกจริงไหม?

คำตอบคือ ไม่จริง

แม้บริเวณที่อุดจะได้รับการรักษาแล้ว แต่ฟันยังสามารถเกิดการผุซ้ำบริเวณขอบรอยอุดหรือบริเวณอื่นของซี่ฟันได้ ดังนั้น การดูแลช่องปากหลังอุดฟันจึงยังมีความสำคัญเช่นเดิม

ฟันผุลึกจนปวดแล้ว ยังอุดได้หรือไม่?

ขึ้นอยู่กับระดับความเสียหายของโพรงประสาทฟัน หากโพรงประสาทยังไม่ติดเชื้ออย่างรุนแรง อาจยังสามารถอุดฟันได้ แต่หากมีการอักเสบหรือติดเชื้อของโพรงประสาทแล้ว มักจำเป็นต้องรักษารากฟันก่อน เพื่อกำจัดการติดเชื้อและเก็บรักษาฟันธรรมชาติเอาไว้

ราคาอุดฟันที่ Welldent

อุดฟันด้วยวัสดุสีเหมือนฟัน (Composite Resin)

• ด้านแรก เริ่มต้น 800 บาท
• ด้านถัดไปในซี่เดียวกัน เพิ่มด้านละ 500 บาท

สำหรับกรณีที่ต้องการเน้นด้านความสวยงาม เช่น

• อุดฟันหน้า
• อุดปิดช่องฟันห่าง
• อุดฟันขนาดใหญ่ด้วยเทคนิคเฉพาะ

ค่ารักษาอาจอยู่ที่ประมาณ 2,000 – 4,000 บาท ทั้งนี้ ขึ้นอยู่กับความซับซ้อนของแต่ละกรณี

ทำไมการรักษาตั้งแต่ระยะเริ่มต้นจึงสำคัญ?

ในมุมมองของทันตแพทย์ การป้องกันและรักษาตั้งแต่ระยะแรก มักช่วยให้

• เก็บรักษาฟันธรรมชาติได้มากกว่า
• ลดความเสี่ยงในการรักษารากฟัน
• ลดค่าใช้จ่ายในระยะยาว
• ลดความซับซ้อนของการรักษา

หลายครั้ง ฟันที่ต้องรักษารากฟันหรือถอนฟันในภายหลัง ล้วนเริ่มต้นจากฟันผุเล็ก ๆ ที่ถูกละเลยมาเป็นเวลานาน

FAQ คำถามที่พบบ่อย

1. อุดฟันเจ็บไหม?

ส่วนใหญ่มักไม่เจ็บมาก หากรอยผุไม่ลึกมาก บางกรณีอาจไม่จำเป็นต้องฉีดยาชา

2. อุดฟันใช้เวลานานไหม?

โดยทั่วไปใช้เวลาประมาณ 30–60 นาที ขึ้นอยู่กับขนาดและจำนวนรอยผุ

3. อุดฟันอยู่ได้นานกี่ปี?

สามารถอยู่ได้หลายปี หากดูแลช่องปากอย่างเหมาะสม และมาตรวจติดตามอย่างสม่ำเสมอ

4. หลังอุดฟันสามารถรับประทานอาหารได้เมื่อไร?

โดยทั่วไปสามารถรับประทานอาหารได้หลังยาชาหมดฤทธิ์ เพื่อป้องกันการกัดกระพุ้งแก้มหรือริมฝีปากโดยไม่รู้ตัว

5. วัสดุอุดฟันสีเหมือนฟันจริงไหม?

วัสดุเรซินคอมโพสิตมีสีใกล้เคียงฟันธรรมชาติ สามารถเลือกเฉดสีให้กลมกลืนกับฟันเดิมได้